Stèidheachadh Foghlam Bun-sgoile tro Mheadhan na Gàidhlig aig Bun-sgoil Thornliebank

Tha Comhairle Siorrachd Rinn Friù an Ear air co-chomhairleachadh poblach a chur air bhog airson daoine fa leth agus buidhnean aig a bheil ùidh ann am beachdan a thoirt seachad mu stèidheachadh Foghlam Bun-sgoile tro Mheadhan na Gàidhlig aig Bun-sgoil Thornliebank bhon Lùnastal 2023 is air adhart.

Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach anns a bheil na puingean:

Tha Bòrd na Gàidhlig a’ cur fàilte air stèidheachadh Foghlam Bun-sgoile tro Mheadhan na Gàidhlig (FBMG) ann an Comhairle Siorrachd Rinn Friù an Ear, mar thoradh air iarrtas soirbheachail le pàrantan a’ cleachdadh na solaraichean ann an Achd Foghlam Alba (2016), mar a chaidh mìneachadh anns an Stiùireadh Reachdail mu Fhoghlam Gàidhlig.

Tha Comhairle Siorrachd Rinn Friù an Ear air beachdachadh gu h-iomchaidh chan ann a-mhàin air solarachadh a stèidheachadh ach air an t-solarachadh a dhìon san àm ri teachd gus dèanamh cinnteach gum bi leudachadh comasach. Tha Bòrd na Gàidhlig a’ creidsinn gum bi FBMG ann an comhairle Siorrachd Rinn Friù an Ear na roinn tarraingeach airson pàrantan agus gu bheil coltas ann gum fàs na h-àireamhan san àm ri teachd.

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Co-chomhairle air Dreachd Phlana Ro-innleachdail 2022-27 Comhairle Siorrachd Dhùn Breatainn an Iar

Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach don cho-chomhairleachadh Dreachd Phlana Ro-innleachdail 2022-27 aig Comhairle Siorrachd Dhùn Bhreatainn an Iar.

Am measg cuid de na puingean a chaidh a thogail tha:

Chan eil iomradh sam bith air cànan is cultar na Gàidhlig san Dreachd Phlana Ro-innleachdail no anns a’ Mheasadh Fheumalachdan Ro-innleachdail na chois. (Chì sinn cuideachd nach eil iomradh sam bith air a’ Ghàidhlig san dreachd Ro-innleachd Leasachadh Eaconamach aig Siorrachd Dhùn Breatainn an Iar 2022 – 2027).  Tha seo a dh’aindeoin gu bheil Plana Gàidhlig aig a’ Chomhairle anns a bheil diofar ghealltanasan.

Feumar dèiligeadh ri seo anns an dreachd mu dheireadh den Dreachd Phlana Ro-innleachdail.

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Comhairle Siorrachd Lannraig a Deas – Ro-innleachd Eaconamach 2022-2027 – Co-chomhairle

Tha Ro-innleachd Eaconamach 2022-2027 aig Comhairle Shiorrachd Lannraig a Deas air ullachadh agus tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach mu na prìomh chuspairean agus phrìomhachasan san ro-innleachd.

Am measg cuid de na puingean a chaidh a thogail:

Tha Plana Gàidhlig aig Comhairle Siorrachd Lannraig a Deas (SLC) anns a bheil diofar ghealltanasan airson cleachdadh agus ionnsachadh na Gàidhlig a chur am meud. Tha am Plana ag ràdh gu bheil “SLC ag adhartachadh buannachdan eaconamach cànan is cultar na Gàidhlig mar phàirt de na h-iomairtean leasachaidh eaconamach coitcheann aca”. Tha e cuideachd ag ràdh gu bheil iad a’ dèanamh cinnteach gu bheil “luach ga chur air a’ Ghàidhlig agus gu bheilear ag aithneachadh na tha i a’ cur ri beatha shòisealta, chultarail is eaconamach na dùthcha”.

Chan eil na geallaidhean seo air an nochdadh anns an Dreachd Ro-innleachd Eaconamach. Feumar dèiligeadh ri seo san dreachd mu dheireadh, tro ghrunn iomraidhean sònraichte air a’ Ghàidhlig agus tha tuilleadh mholaidhean air seo gan dèanamh gu h-ìosal.

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Ro-innleachd air Fianais Co-ionannachd

Tha Riaghaltas na h-Alba a’ co-chomhairleachadh air dreachd phlana gus bunait fianais co-ionannachd na h-Alba a leasachadh agus a neartachadh. Cuidichidh na freagairtean a gheibh iad tron cho-chomhairle seo mar bhunait airson Ro-innleachd Fianais Co-ionannachd ùr na h-Alba.

Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach don cho-chomhairle seo anns a bheil na puingean a leanas.

Tha sinn a’ toirt fa-near nach eil na buidhnean le feartan dìonta agus na caochladairean co-ionannachd a’ gabhail a-steach luchd-labhairt na Gàidhlig. Mar sin, chan eil beachdachadh air a bheil neo-ionannachdan sònraichte mu choinneamh luchd-labhairt na Gàidhlig.

Tha leth-bhreith air a bhith mu choinneamh luchd-labhairt na Gàidhlig gu h-eachdraidheil agus, gu ìre, tha e fhathast mun coinneamh an latha an-diugh. Tha beachdan air a bhith ann san àm a dh’fhalbh agus tha fhathast an latha an-diugh – an dà chuid anns na meadhanan sòisealta agus anns na meadhanan clò gu sònraichte – anns a bheil nàimhdeas dhan chànan agus a luchd-labhairt ga chur an cèill. Mar sin, tha leth-bhreith an aghaidh na Gàidhlig agus a luchd-labhairt ann fhathast.

Le seo, tha sinn a’ meas gu bheil an Ro-innleachd air Fianais Co-ionannachd a’ toirt seachad cothrom airson barrachd cunbhalachadh/seasmhachd de dhòighean-obrach. Gu sònraichte, bu chòir  beachdachadh a dhèanamh air a’ chùis gum bi a’ Ghàidhlig ann an lùib a’ mheasaidh air co-ionannachdan.

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Ro-innleachd Slàinte Inntinn agus Sunnd

Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach do cho-chomhairleachadh Riaghaltas na h-Alba air Ro-innleachd ùr air Slàinte is Sunnd.

Tha am freagairt a’ toirt a-steach na puingean a leanas:

“Tha sinn ag aontachadh leis an t-sealladh “Slàinte inntinn agus sunnd nas fheàrr dhan a h-uile” a thathar a’ moladh. Tha “dhan a h-uile” a’ ciallachadh gum bu chòir dhan t-sealladh agus an Ro-innleachd a bhith in-ghabhalach. Mar sin, bhiodh am pàipear Ro-innleachd deireannach a’ faighinn buannachd mhòr bho iomradh sònraichte air a’ Ghàidhlig agus mar a chuireas i ri slàinte inntinn agus sunnd.”

“Tha cànan agus cultar a’ cruthachadh fhèin-mhiadh, a’ brosnachadh fhèin-mhisneachd, a’ mìneachadh fhèin-aithne agus a’ leasachadh maitheas na beatha. Tha a’ Ghàidhlig na pàirt de dhualchas na h-Alba. Tha i a’ meudachadh sunnd airson luchd-cleachdaidh, luchd-ionnsachaidh agus luchd-taic na Gàidhlig. Tha a’ Ghàidhlig a’ cur ris, ann an dòigh dheimhinneach, na bhios na daoine seo a’ smaointinn agus a’ faireachdainn mu dheidhinn am beathannan.”

Gheibhear am freagairt slàn an seo.

Comataidh Ath-shlànachaidh COVID-19 – Sgrùdadh ron Bhuidseat

Tha dùil gum foillsich Riaghaltas na h-Alba am Buidseat 2023-24 aca san Dùbhlachd 2022. Ron àm seo, tha Comataidh Ath-shlànachaidh COVID-19 a’ dèanamh sgrùdadh ro-bhuidseit leis an amas buaidh a thoirt air beachdan Riaghaltas na h-Alba nuair a bhios iad ag ullachadh a’ bhuidseit a tha ri thighinn.

Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach anns a bheil na puingean:

“Chan eil an Lèirmheas Caiteachas Stòrais agus na sgrìobhainnean co-cheangailte ris a’ dèanamh iomradh sam bith air a’ Ghàidhlig, an dreuchd a tha i a’ cluiche mar stòras eaconamach agus mar a dh’fhaodas i cur ris an ath-shlànachadh.

’S e dearmad cudromach a tha seo. Mar thoradh air sin, tha dìth soilleireachd is trìd-shoilleireachd ann air an ìre de phrìomhachas – agus de mhaoineachadh – a bhios ann airson na Gàidhlig san àm ri teachd.

Chan eil cùis sam bith ann airson maoineachadh na Gàidhlig a lùghdachadh. Gu dearbh, tha cùis ann airson barrachd maoineachaidh a thoirt seachad, a’ co-fhreagairt ri poileasaidh Riaghaltas na h-Alba, ris an iarrtas a tha a’ sìor-fhàs airson cànan is cultar na Gàidhlig agus ri na tha a’ Ghàidhlig a’ cur ri eaconamaidh na h-Alba.”

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Co-chomhairle air Bile Seirbheis Cùraim Nàiseanta (Alba) – Freagairt Bhòrd na Gàidhlig

Tha Bòrd na Gàidhlig air a chuir a-steach freagairt gu co-chomhairleachadh Pàrlamaid na h-Alba air Bile Seirbheis Cùraim Nàiseanta (Alba).

Seo cuid de phuingean a chaidh a thogail san fhreagairt:

“Bu chòir mar a tha Riaghaltas na h-Alba a’ dealbhadh Seirbheis Cùraim Nàiseanta a bhith a’ nochdadh nam poileasaidhean is gealltanasan aca a thaobh na Gàidhlig.”

“Bu chòir aithris shònraichte a bhith anns an lagh a thathar a’ moladh gun toir an t-Seirbheis Cùraim Nàiseanta seirbheis do luchd-labhairt na Gàidhlig aig aois sam bith tro luchd-obrach iomchaidh, faicsinneachd agus cleachdadh a’ chànain ann an àiteachan a tha iomchaidh agus a tha ruigsinneach do theaghlaichean.”

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Seirbheis Aiseagan a tha Nuadh is Seasmhach do dh’Alba – Freagairt bho Bhòrd na Gàidhlig

Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chur a-steach gu co-chomhairleachadh Pàrlamaid na h-Alba air Seirbheis Aiseagan a tha Nuadh agus Seasmhach do dh’Alba.

Seo cuid de na puingean a chaidh a thogail san fhreagairt:

“Tha sinn ag aithneachadh gu bheil dòigh-obrach iomlanach a dhìth airson coimhearsnachdan eileanach seasmhach agus mar sin airson a bhith a’ gleidheadh a’ chànain.”

“Tha seirbheis aiseig ùr-nodha agus seasmhach do dh’eileanan na h-Alba air leth fhèin cudromach ann a bhith a’ cumail suas coimhearsnachdan Ghàidhlig eileanach, agus ann a bhith a’ gleidheadh a’ chànain agus a’ chultair.”

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Gairm airson Beachdan Comataidh Ionmhais is Rianachd Poblach Sgrùdadh Ro-bhuidseit

Tha Comataidh Ionmhais is Rianachd Poblach Pàrlamaid na h-Alba a’ sireadh bheachdan a’ phobaill air a’ bhuaidh a bheireadh cosgaisean bith-beò agus ath-leasachadh air seirbheis phoblaich. Tha Bòrd na Gàidhlig air freagairt a chuir a-steach anns a bheil na puingean a leanas:

“Tha:

  • Raon de ro-innleachdan agus phoileasaidhean aig Riaghaltas na h-Alba a tha ag aithneachadh cho cudromach sa tha, agus an fheum air taic a thoirt, don Ghàidhlig.
  • Sìor fhàs anns an t-iarrtas airson ionnsachadh na Gàidhlig agus ùidh ann an cànan is cultar na Gàidhlig.
  • Barrachd fianais ann air cho cudromach sa tha a’ Ghàidhlig a’ cur ri eaconamaidh na h-Alba.

Mar sin, chan eil cùise sam bith ann airson lùghdachadh maoineachadh airson na Gàidhlig. An àite sin, tha cùis ann airson barrachd maoineachaidh gus iarrtas is comas a tha a’ sìor fhàs airson cànan is cultar na Gàidhlig a nochdadh.”

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.

Co-chomhairle air Bile Sgoiltean (Foghlam Còmhnaidh A-muigh) (Alba)

Eadar an Giblean agus an t-Iuchar 2022 chùm Liz Nic a’ Ghobhainn BPA, co-chomhairleachadh air Bile Sgoiltean (Foghlam air Còmhnaidh a-muigh) (Alba). Chuir Bòrd na Gàidhlig a-steach freagairt anns an robh na puingean:

Tha Bòrd na Gàidhlig den bheachd gu bheil solar nàiseanta de dh’fhoghlam a-muigh a’ toirt deagh bhuaidh air cùisean co-ionannachd san fharsaingeachd.

Tha e deatamach gun tèid a’ Ghàidhlig a thoirt a-steach do ro-innleachdan foghlaim nàiseanta ma tha Alba gu bhith a’ dèanamh cinnteach gun toirear taic agus brosnachadh do dh’iomadalachd agus iomadachd cultarach. Tha dleastanas sònraichte air Alba a bhith a’ cumail taic ri, agus a bhith a’ leasachadh na Gàidhlig agus a cultar mar phàirt de na tha Alba a’ cur ri saoghal ioma-chultarach.

Tha comas aig Foghlam A-muigh air eòlasan foghlaim co-cheangailte ris a’ chànan a neartachadh agus mar sin gus ro-innleachdan a neartachadh gus barrachd co-ionannachd a lìbhrigeadh taobh a-staigh Foghlam na h-Alba agus nas fhaide air falbh (mar eisimpleir, chaidh a’ chiad sheirbheis FtG ann an Canada fhosgladh ann an 2021).

Faodar am freagairt slàn a leughadh an seo.